Заход сонца

Параўнальна не вялікі адрэзак часу, калі Сонца на бліжаецца да небакраю, але яшчэ бач нае на небе, станавіўся вызначаль ным для многіх рытуалаў або забаро наў пэўных дзеянняў. У гэты час забaранялі класцi дзіця спаць, каб «сонца не забрала яго з сабой», не глядзелі яйкі пад квактухай, не па чыналі важных спраў. З. С. найбольш спрыяльны для дзеянняў з адгоннай, знішчальнай семантыкай (параўн. у праклёнах «Закацісь ты жаркім сонцам пад кустом»; «хуць цябе сон цам закаці»; «штоб ты на захад сонца ішоў»). Асабліва паказальны гэты тэзіс у прадпісаннях народнай меды цыны хворых дзетак насілі на зару; ваду, якой абліваўся перапалоханы, вылівалi на З. С. якраз тады, калі шар закочваўся за небасхіл. З З. С. распачынаўся час актыві зацыі духаў і душ продкаў. У гэты мо мант ладзілі вогнішча на Купалле, па чыналі вячэру на Дзяды, што мела мэтай далучэнне да жывых духаў продкаў, якія толькі з наступленнем цемры пранікалі на зямлю. Пасля З. С. не выносілі смецце з ха ты; не пазычалі агню, рэшата, зерня; заканчвалі ткацкую работу, не пакі далі кросны, аснову на сцяне, іначай гэта пагражала пранікненнем у вёску ваўкоў; не вылівалі ваду на вуліцу пасля купання дзіцяці, не пакідалі пя люшак на вулiцы і нават забаранялі смяяцца: «Сонца нема, шчо ты зубу шчэрыш». Карацей, асвоены локус за канчваў пасля З. С. сваю жыццядзей насць, а ў правы ўступаў усемагчы мы іншасвет. Асабліва небяспечным лічыўся адрэзак часу пасля З. С. да спеву першых пеўняў.